نمىشود ) ، پس بر مؤمنين است كه تنها او را پرستش كنند ، و چيزى را در اطاعت شريك او نسازند ، مگر كسى را كه خود او دستور داده اطاعتش كنند . و اگر خواننده گرامى در آيه شريفه زير دقت كند كه مىفرمايد : « وَعَدَ اللَّه الَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَعَمِلُوا الصَّالِحاتِ ، لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِي الأَرْضِ كَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ ، وَلَيُمَكِّنَنَّ لَهُمْ دِينَهُمُ الَّذِي ارْتَضى لَهُمْ ، وَلَيُبَدِّلَنَّهُمْ مِنْ بَعْدِ خَوْفِهِمْ أَمْناً يَعْبُدُونَنِي لا يُشْرِكُونَ بِي شَيْئاً ، وَمَنْ كَفَرَ بَعْدَ ذلِكَ فَأُولئِكَ هُمُ الْفاسِقُونَ » « 1 » . و پس از دقت كامل در آن فقرات آن را با فقرات آيه شريفه : * ( « الْيَوْمَ يَئِسَ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ دِينِكُمْ . . . » ) * تطبيق كند ، آن وقت كاملا متوجه مىشود كه در آيه مورد بحث يكى از مصاديق وعده ، در آيه سوره نور انجاز و عملى شده است ، چون به نظر ما زمينه گفتار در جمله : « يَعْبُدُونَنِي لا يُشْرِكُونَ بِي شَيْئاً » زمينه معرفى نتيجه است ، هم چنان كه جمله « وَمَنْ كَفَرَ بَعْدَ ذلِكَ فَأُولئِكَ هُمُ الْفاسِقُونَ » هم به اين معنا اشاره دارد ، مىخواهد بفرمايد : ايمان و عمل صالح نتيجه اش آن است كه مؤمنين صاحب كره زمين شوند ، و بر روى زمين شركى باقى نماند بطورى كه اگر كسى باز هم شرك بورزد ، در حقيقت بدون هيچ بهانه اى تبه كار و منحرف شده است . و با در نظر گرفتن اينكه سوره نور قبل از سوره مورد بحث نازل شده ، به شهادت اينكه داستان افك ( تهمت به عايشه ) و آيه تازيانه زدن به زناكاران و آيه حجاب و آياتى ديگر در آن سوره واقع شده ، مطلب كاملا روشن مىشود . * ( « فَمَنِ اضْطُرَّ فِي مَخْمَصَةٍ غَيْرَ مُتَجانِفٍ لإِثْمٍ فَإِنَّ اللَّه غَفُورٌ رَحِيمٌ » ) * كلمه « مخمصة » به معناى قحطى و گرسنگى ، و كلمه : « تجانف » به معناى تمايل است ، ثلاثى مجرد آن جنف با جيم است كه به معناى اين است كه دو پاى شخصى متمايل به خارج از اندام خود بشود ، - و در نتيجه گشاد راه برود - در مقابل كلمه « حنف » با حاء است ، كه به اين معنا است كه پاهاى شخصى از حالت استقامت متمايل به طرف داخل بشود ، - بطورى كه وقتى راه مىرود پاها به يكديگر سائيده بشود . از سياق آيه سه نكته استفاده مىشود ، اول اينكه جواز خوردن گوشت و چيزهاى ديگرى

--> ( 1 ) خدا به كسانى كه از شما ايمان آوردند ، و عملهاى صالح كردند ، وعده قطعى داده كه آنان را در زمين جانشين خود كند ، همانطور كه مؤمنين قبل از ايشان را جانشين كرد ، و نيز وعده داده كه وضع را طورى آماده سازد كه بتواند دينى را كه خدا برايشان پسنديده اقامه كنند ، و خوفى كه تا كنون داشتند را مبدل به امنيت كند ، تا بتوانند مرا بپرستند ، و چيزى را شريك من نگيرند ، و كسى كه بعد از اين زمينه سازيها و مددهاى الهى باز هم كفر بورزد ، چنين كسانى فاسق و تبه كارند . « سوره نور ، آيه 55 » .